AZJA: (charakterystyka ogólna) POÎOÛENIE: Azja leûy na póîkuli póînocnej, z wyjâtkiem czë- ôci Archipelagu Malajskiego,leûâcego na póîkuli poîudniowej. Jest to najwiëksza czëôê ôwiata , tworzâca z Europâ konty- nent Eurazjë. Umownâ granicë lâdowâ z Europâ (dîugoôê okoîo 3 000 km) stanowiâ wschodnie przedgórza Uralu, dolna czëôê rzeki Emba, wybrzeûe Morza Kaspijskiego oraz granice miëdzy byîym ZSSR, Turcja i Iranem. Najwiëksza rozciâgîoôê poîudni- kowa Azji wynosi 8 400 km, równoleûnikowa - 8 500 km. POWIERZCHNIA: 44 400 000 mln km². LUDNOÔÊ: 3 251 000 000 mieszkaïców. Azjë zamieszkuje okoîo 60% ludnoôci Ziemi. Przewaûajâ rasy odmiany ûóîtej. Najgëô- ciej zaludnione sâ obszary Azji Wschodniej i Poîudniowo- Wschodniej. Ôrednia gëstoôê zaludnienia 70 mieszk./km². NAJWIËKSZE MIASTA: Tokio (8 200 000 mieszkaïców), Pekin (6 800 000), Bombaj (9 900 000), Seul (10 730 000), Dheli (4 900 000). WARUNKI NATURALNE: Azja jest kontynentem urozmaiconym, sil- nie rozczîonkowanym. Póîwyspy stanowiâ 18,4% powierzchni, wyspy okoîo 5%. Najwyûszy punkt - Mount Everest (8 848 m), najniûszy - poziom Morza Martwego (392 m p.p.m.). Póînocnâ czëôê Azji stanowiâ olbrzymie niziny (Zachodniosyberyjska, Turaïska, Chiïska), czëôê ôrodkowa to wyûyny (Tybetaïska, Mongolska, Iraïska, Armeïska), i pustynie. W czëôci poîu- dniowej, z zachodu na wschód ciâgnie sië najpotëûniejszy sy- stem górski na ôwiecie (Kaukaz, Aîtaj, Tien-szan, Himalaje). Najdîuûsze rzeki: Ob z Irtyszem, Jenisej z Angarâ, Lena, Amur, Huang-hu, Jangcy, Mekong, Ganges, Brahmaputra. Najwiëksze jeziora: Morze Kaspijskie, Morze Aralskie, Baj- kaî. W Azji wystëpujâ wszystkie strefy klimatyczne od polar- nego na skrajnej póînocy do równikowego na poîudniowym wschodzie. Na wiëkszoôci obszaru klimat wybitnie kontynen- talny.