AMERYKA POÎUDNIOWA: (charakterystyka ogólna) POÎOÛENIE: Kontynent na póîkuli zachodniej; od zachodu oble- wa Amerykë Poîudniowâ Ocean Spokojny, od wschodu Ocean At- lantycki, od póînocy Morze Karaibskie; na póînocy îâczy sië z Amerykâ Póînocnâ Przesmykiem Panamskim, na poîudniu od- dzielony od Antarktydy Cieôninâ Drake'a. Skrajnymi punktami lâdowej czëôci Ameryki Poîudniowej sâ przylâdki: Gallinas 12°25'N, Froward 53°54'S, Parinas 81°20'W, Branco 34°47'W; najwiëksza rozciâgîoôê poîudnikowa 7,4 tys. km, równoleûni- kowa - 5,2 tys. km. POWIERZCHNIA: 17,8 mln km². LUDNOÔÊ: 285 000 000. Najbardziej zaludnionym païstwem jest Brazylia (153,3 mln). Najbardziej zaludnione jest wybrzeûe Atlantyckie. Ludnoôê miejska stanowi ok. 50%. NAJWIËKSZE MIASTA: Buenos Aires (2,92 mln), Sao Paulo (11,0 mln), Rio de Janerio (6,01 mln), Santiago (4,39 mln). WARUNKI NATURALNE: Kontynent maîo rozczîonkowany. Z Ameryki Póînocnej poprzez Meksyk i Amerykë Ôrodkowâ ciâgnie sië na poîudnie górski masyw Kordylierów, które w Ameryce Poîudnio- wej przybierajâ nazwë Andów. Najwyûszym szczytem jest Acon- cagua w Argentynie (6 960 m), najniûszym punktem - wklësîoôê Salinas Grandes (-40 m) na póîwyspie Valdes. 49% leûy na wy- sokoôci do 300 m n.p.m., okoîo 8,5% powyûej 2000 m. W czëôci wschodniej znajdujâ sië wyûyny (Gujaïska, Brazylijska, Pata- goïska), które dzielâ rozlegîe niziny (Orinoko, Amazonki, La Platy). Wzdîuû wybrzeûa Oceanu Spokojnego góry Andy. Najwië- ksze systemy rzeczne: Amazonka (dîugoôê cieku - 6 400 km, a jej dorzecze obejmuje 7 180 000 km²), Paranna-Paragwaj, Saö Francisco, Orinoko. Jezior na terenie Ameryki Poîudniowej jest maîo, najwiëksze z nich to Maracaibo (Wenezuela, pow. 20 tys. km²), Patos (Brazylia, pow. 10 114 km²), Titicaca (Peru i Boliwia, pow. 8 300 km²). Najwiëksza czëôê Ameryki Poîudniowej leûy w strefie tropikalnej. Na Nizinie La Platy zaczyna sië strefa podzwrotnikowa,a w Patagonii umiarkowana. Na skrajnym poîudniu klimat subpolarny. W dorzeczu Amazonki dûungla. Na wyûynach kolczaste suche lasy i sawanny. W czë- ôci ôrodkowej stepy. Bogata fauna.