Werken met Scala deel 2A
 """"""""""""""""""""""""
 In dit deel bespreken we de andere elementen die bij Multimedia behoren :
 scriptopbouw, overvloeiingen, brushes, animaties en geluid.

 We beginnen met de scriptopbouw.  Reeds in het eerste deel hebben we ons
 kort met de hoofdlijst (die kort na de start van Scala verschijnt)
 beziggehouden.

 Elke regel in deze lijst staat voor een bevel in een script.  Gewoonlijk
 zal het om een tekening met tekst gaan.  Het kan echter ook om een
 animatie, een geluid of een uitvoerbaar programma gaan.  Waarover het
 precies gaat, is op dit moment niet zo belangrijk.  Wanneer je de
 instellingen nog niet veranderd hebt, moeten er nu vijf kolommen zichtbaar
 zijn met de namen : NR, PAGENAME, WIPE, PAUSE en SOUND. (Scala.008)
 
 De breedte van die kolommen laat zich vrij instellen, indien je de
 muistoets tussen 2 kolommen ingedrukt houdt.  Daarop verschijnt er een
 gele streep.  Door deze te verschuiven, kun je een nieuwe breedte instellen
 voor de kolom die links van de muispointer ligt.

 Als je een kolom smaller maakt, merk je aan de rechterkant dat er plotseling
 4 nieuwe kolommen opduiken : SCHEDULE, TEXTFILE, VARIABLE en EXECUTE.
 (Scala.009).

 Heb je bv. nog bijkomende EX-modulen in de startup-directory van Scala
 geïnstalleerd, die invoer van je verlangen, kunnen er nog andere kolommen
 verschijnen.  Als je bv. in plaats van Amiga-sounds liever een CDTV
 aanstuurt, om met deze muziek weer te geven, verschijnt er in plaats van
 de SOUND-kolom een kolom met de naam CDTV. Voor ons zijn deze bijkomende
 mogelijkheden nog niet belangrijk.  We komen er later nog op terug.
 
 Eerst willen we ons bezig houden met het veranderen van de pagina volgorde
 van de scriptrijen en meer bepaald met het kopieëren en vermenigvuldigen
 van deze regels.

 Hiervoor maken we enkele nieuwe pagina's aan zonder achtergrond en zonder
 tekst.  Laat de originele namen BLANK1, BLANK2, enz... staan.
 Om deze te verschuiven, volstaat het, de gewenste regel in de kolom PAGENAME
 aan te klikken en te bewegen.  Zodra je de muistoets loslaat, wordt de
 pagina op de nieuwe plaats ingevoegd.  Om een pagina helemaal bovenaan te
 plaatsen, moet je ze ongeveer 2/3 over de eerste paginaregel loslaten.

 Ook het wissen van pagina's gaat gemakkelijk.  Eerst klik je op de te
 wissen regel (ze verandert van kleur om aan te duiden dat ze geselekteerd
 is).  Nadien klik je op de DELETE-rechthoek en meteen vraagt Scala je de
 laatste regel aan te duiden die je wilt wissen.  Zo is het mogelijk om een
 reeks regels te wissen.  Klik je nog eens op dezelfde regel, dan wordt
 enkel deze regel gewist.

 Scala biedt echter nog veel meer.  Klik je op een nummer in de eerste
 kolom, dan wordt er onderaan een nieuw menu geopend, waarmee je de
 scriptregel kunt bewerken. (Scala.010)
 
 * Via PAGE ON/OFF kun je de huidige regel aktiveren of de-aktiveren. Dit
   wil zeggen : ze blijft in het script behouden, maar wordt bij de
   uitvoering overgeslaan.
 
 Om een andere regel te bewerken, volstaat het deze aan te klikken in de
 lijst. Interessant zijn de volgende 2 bevelen in dit menu.  Beiden hebben
 slechts zin in samenhang met de TO AFTER PAGE rechthoek.

 * Door op de MOVE-rechthoek te klikken, wordt de huidige paginaregel
   achter die regel geplaatst waarvan je het nummer in de TO AFTER PAGE
   rechthoek hebt ingegeven.

 * Van zodra de COPY-rechthoek aktief is, heb je de mogelijkheid het aantal
   kopies in te geven.  Als je daarna op OK klikt, wordt het gewenste
   aantal kopies achter het regelnummer dat in de TO AFTER PAGE rechthoek 
   werd ingegeven, ingevoegd.
 
 De eerste twee kolommen van de hoofdlijst zouden nu geen geheimen meer
 mogen hebben voor je.  Vandaar dat we de volgende kolom bespreken : WIPE.
 Klik je in de Wipe-kolom, in een paginaregel die een tekening bevat, dan
 opent er zich het Wipe-menu.  Dit bevat meer dan 80 mogelijkheden, die
 door een muisklik kunnen geselekteerd worden.  Zijn de ikonen niet
 representatief genoeg, dan kun je hun naam ook nog eens aflezen in de
 menubalk.  Via KIJK kun je het effekt bekijken. (Scala.011)
 Ook hier wil ik niet teveel uitwijden over de effekten.  Bekijken is de
 boodschap. Toch wil ik een bijzonder effekt bespreken die met het A-Z ikoon
 Deze gebruikt, uitgaand van het daarvoor gebruikte effekt, het volgende
 effekt.  Dit is bijzonder aangenaam als men een groot aantal tekeningen
 heeft, die met een overvloeiing moeten starten, zonder dat je ze elk
 afzonderlijk dient in te geven.  In dit geval klik je op A-Z en daarna op
 de TOT EINDE-rechthoek.  Deze zorgt ervoor dat alle volgende regels hetzelfde
 effekt toegewezen krijgen.

 Het enigste nadeel hiervan is dat je niet weet welk effekt het volgende zal
 zijn, omdat Scala dat per toeval uitpikt.
 De laatste instelling in het Wipe-menu betreft de snelheid waarmee het
 effekt uitgevoerd moet worden.  Hierbij zij waarden van 1 tot 20 mogelijk.
 Deze kan naast de SPEED-rechthoek ingesteld worden.
 In de hoofdlijst wordt het effekt en zijn tempo weergegeven.

 De volgende kolom die voor ons interessant is, is de PAUSE-kolom.
 Wordt deze aangeklikt dan wordt het Pauzemenu geopend. (Scala.012)

 * Naast WAIT IN SECONDS:FRAMES kan ingesteld worden hoe lang er gewacht
   moet worden vooraleer er naar de volgende regel uit de hoofdlijst gegaan
   moet worden.  Waarden tussen 1 en 99 seconden zijn mogelijk.
   Daartussen is er een muissymbool.  Hierdoor wacht Scala zolang totdat er
   op de Rechtermuis geklikt wordt.

 * De TO END rechthoek zorgt ervoor dat alle volgende regels dezelfde pauze
   toegewezen krijgt.

 * De interessantste rechthoek is RECORD TIMING:PAGES/ALL.  Nadat je deze
   rechthoek aangeklikt hebt, begint Scala met het afspelen van de
   presentatie, waarbij bij elke regel zolang gewacht wordt, totdat de 
   rechtermuis ingedrukt wordt.  De tijd wordt opgenomen en als pauzewaarde
   gebruikt.  Op deze manier is het mogelijk om precies presentaties met
   muziek te synchroniseren.  Op deze modus teniet te doen, druk je op ESC.

 * De GO TO rechthoek laat je sprongen maken naar de verschillende pagina's
   Waarbij NEXT naar de volgende pagina gaat, EXIT de voorstelling afbreekt
   RETURN naar de vorige pagina terugkeert, terwijl de cijfers naar dat
   paginanummer laten springen.

 De voorlaatste kolom die ons interesseert, maakt het mogelijk geluid en
 muziek in te voegen.  Scala ondersteunt zowel gewone Samples als
 Soundtracker modules.

 Na het klikken op de SOUND-kolom wordt het Soundmenu geopend, dat aanvanke-
 lijk slechts uit 3 rechthoeken bestaat : PLAY, LOAD SOUND en RECORD SOUND.
 (Scala.013). Met RECORD SOUND kun je direkt vanuit Scala samples opnemen
 (natuurlijk als je in het bezit bent van een Sound-Sampler).

 Klik je op LOAD SOUND dan verschijnt het File-requester, waardoor je muziek
 kunt laden.  Vervolgens krijg je een nieuw menu te zien, waar je de
 instellingen voor de weergave kunt ingeven. (Scala.014)

 * Rechts naast de Play-rechthoek, staat de titel van je Sample of Module.
   Door op deze rechthoek te klikken, kun je een nieuwe kiezen.

 * Daaronder vindt je de VOLUMEREGELAAR en een BALANCEREGELAAR.  Hiermee
   bepaal je of de sample langs de rechter, linker of beide luidssprekers
   moet weergegeven worden.
   Bij Stereo-samples en modulen is deze regelaar werkloos.

 * Met de FADE IN, FADE OUT instellingen, bepaal je hoelang het moet duren
   (van 0 tot 99 seconden) vooraleer de muziek de ingestelde geluidssterkte
   bereikt heeft.  0 betekent dat je onmiddelijk met volle geluidssterkte
   begint of eindigt.

 * Via PITCH kun je de weergavesnelheid bepalen van 124(snel) tot 999(traag
   Scala stelt echter bij het laden van een sample de juiste waarde in.

 * LOOPS stelt het aantal herhalingen in, waarbij waarden tussen 1 en 99
   mogelijk zijn, alsook oneindig.

 * DELAY laat een bepaalde tijd verlopen vooraleer de muziek wordt
   afgespeeld.  Dit is bvb. interessant als je een geluid wilt laten 
   klinken na een aantal frames in een animatie.

 * WAIT beveelt Scala de bijbehorende tekening slechts te tonen na het 
   beeindigen van de muziek.  Scala ziet zelf het verschil tussen Samples
   en modules.  Zo is het mogelijk tijdens een module nog een sample af te 
   spelen.  Van zodra je echter een nieuwe module afspeelt, wordt de oude 
   beeindigd.

 Alle voorgaande instellingen hebben invloed op de start van de muziek (met 
 uitzondering van FADE OUT). Daar deze zich echter ook over meerdere
 pagina's kan uitstrekken, biedt Scala je enkele mogelijkheden tot
 nabewerking.  Hiervoor moet je op de PLAY-rechthoek klikken.
 Achtereenvolgens verschijnen dan de namen : VOLUME (Scala.015),
 STOP (Scala.016), WAIT (Scala.017) en NONE (Scala.018).

 Ivo vander Marliere
       voor
     BBS de SAEN