Tîumacz v2.00 Instrukcja obsîugi. I. ZAINSTALOWANIE Tîumacz sîuţy do szybkiego wyszukiwania opisów wyrazów. Po uruchomieniu, jeţeli wszystko pójdzie dobrze, pojawi się okno z informacjć o programie. Znajdujć się tam informacje o wersji programu, nazwie portu Arexx'a (zobacz VII. Obsîuga Arexx'a), standardowych klawiszach sîuţćcych do wywoîania programu i iloőci pamięci zajętej przez dane programu (na poczćtku 0 bajtów). Po naciőnięciu dowolnego klawisza okno z informacjć znika i pojawia się inne okno, proszćce o podanie wyrazu o nr ..., z lini nr ..., ze strony nr ... z zaîćczonej instrukcji. Jest to zabezpieczenie przed nielegalnym uţytkowaniem programu. Naleţy zajrzeç do doîćczonej do programu instrukcji, wpisaç ţćdany wyraz i nacisnćç RETURN. Jeőli podaliőmy poprawny wyraz, to będziemy mogli kontynuowaç pracę. Przepraszamy za to utrudnienie. Po przejőciu testu program, choç tego na razie nie widaç, pracuje i czeka na wywoîanie. Po jego zainstalowaniu moţna kontynuowaç normalnć pracę z komputerem i np. uruchomiç edytor tekstu, program DTP czy teţ kaţdy inny. II. TÎUMACZENIE WYRAZÓW Jeőli będziemy potrzebowali przetîumaczyç jakiő wyraz, to po prostu wywoîamy sîownik pewnć kombinacjć klawiszy. Standardowo jest to 'ctrl+lewy shift+lewy alt+s' (trzeba nacisnćç wszystkie te klawisze na raz). Kombinację tę moţna zmieniç w preferencjach (patrz częőç o preferencjach). Po wywoîaniu ukaţe się nam okno, do którego wpisujemy wyraz, którego opis chcemy zobaczyç. Wyraz moţe skîadaç się tylko z liter alfabetu angielskiego oraz znaków: "-",".","'","?","*", ale zaczynaç musi się na literę. Jeőli wyraz zostanie znaleziony, to pojawi się okno z jego opisem, jeőli nie-to program powiadomi o tym uţytkownika. Moţe się zdarzyç, ţe nie znamy caîego wyrazu. Moţemy wtedy nieznanć częőç wyrazu zastćpiç znakami specjalnymi. Jeőli tylko jeden wyraz będzie odpowiadaî podanemu wzorcowi to automatycznie pojawi się jego opis. Jeőli wyrazów zgodnych ze wzorcem będzie więcej, to pojawi się okno ze wszystkimi wyrazami odpowiadajćcymi wzorcowi. Obsîuga okna ze spisem jest standardowa: spis przewijamy scrollbarem, strzaîkami lub klawiszami kursora (góra lub dóî) a wyraz do tîumaczenia wybieramy poprzez dwukrotne naciőnięcie lewego przycisku myszy. Wybrania wyrazu moţna zaniechaç naciskajćc gadget zamknięcia okna (prostokćt w lewym górnym rogu okna) lub naciskajćc klawisz ESC (Escape). Znakami specjalnymi sć: "?" i "*". Znak zapytania ("?") zastępuje dowolnć jednć literę. Np. 'a?' odpowiada kaţdemu wyrazowi dwuliterowemu zaczynajćcemu się na 'a' czyli 'aa', 'ab', 'az' itp. 'a?l' to kaţdy wyraz trzyliterowy zaczynajćcy się na 'a' i kończćcy na 'l' np. 'aal', 'abl', 'azl'. Gwiazdka ("*") zastępuje dowolnć iloőç liter. Np. 'a*' oznaczaç będzie wszystkie wyrazy zaczynajćce się na 'a'. 'a*a' to wszystkie wyrazy zaczynajćce i kończćce się na 'a'. 'a*r*' to kaţdy wyraz zaczynajćcy się na 'a' i zawierajćcy literę 'r' itd. Na raz moţemy mieç dowolnć liczbę okien z opisami wyrazów (limitem jest tylko dostępna pamięç, a i naleţy pamiętaç, ţe im większa iloőç okien tym wolniejsze sć operacje graficzne z nimi zwićzane). Jeőli wyraz nie zostanie znaleziony, i nie będzie zawieraî ţadnej znanej końcówki lub przedrostka, to będziemy mogli go poprawiç lub zaniechaç operacji. Jeőli wyraz nie zostanie znaleziony, ale będzie zawieraî jakieő znane końcówki np. -ing, -ed, -er, -s itp. to wyőwietli się okno, w którym w pierwszej częőci będć wyőwietlane znalezione końcówki lub przedrostki, a obok wyraz po usunięciu tej końcówki lub tego przedrostka. Program jednoczeőnie sprawdza, czy taki wyraz z juţ obciętć końcówkć znajduje się w sîowniku. Wyrazy istniejćce będć wyőwietlane czcionkć pogrubionć. Wyraz do dalszego tîumaczenia moţemy wybraç klawiszami kursora i nacisnćç RETURN lub szybko nacisnćç dwa razy lewym przyciskiem myszy. Zaniechaç wyboru moţemy zamykajćc okno lub naciskajćc klawisz ESC. Jeőli np. podamy do przetîumaczenia 'ab-ing' to okno analizy gramatycznej będzie wyglćdaîo mniej więcej tak: Znaleziona końcówka/przedrostek wyraz po usunięciu ing | | ab- ing | | ab-e - | | abing - | | ab - | | ing Jak widaç wyraz 'ab-ing' po obcięciu końcówki 'ing' jest wyrazem 'ab-' oraz 'ab-e'. Ta druga forma jest spowodowana takć wîaőnie odmianć niektórych czasowników np. have-having. Trzy następne formy wynikajć z usunięcia znaku '-' przedzielajćcego wyrazy oraz rozbicia dwuczîonowego wyrazu na dwie poszczególne częőci. Bliţsze informacje o rozpoznawanych końcówkach moţna znaleţç w pliku 'Końcówki'. III. USUNIĘCIE "TÎUMACZA" Z PAMIĘCI. Aby usunćç program z pamięci naleţy nacisnćç jednoczeőnie kombinację klawiszy: 'ctrl+lewy shift+lewy alt+u' (tak jest standardowo, ale tę kombinację moţna takţe zmieniç w Preferencjach). Jeőli na pytanie "Jesteő pewien, ţe chcesz zakończyç pracę?" odpowiemy twierdzćco, to program zamknie wszystkie okna i zakończy dziaîanie. IV. KLAWISZE Kiedy aktywne jest okno zawierajćce opis wyrazu moţna z klawiatury uzyskaç róţne funkcje programu. Rozpoznawanymi klawiszami sć: HELP - pokazuje krótkć őcićgę ze znaczeniem wszystkich klawiszy klawisze kursora - klawiszami kursora moţemy przewijaç opis wyrazu, jeőli nie mieőci się on caîy w oknie. SPACJA - powraca do ekranu, z którego wywoîaliőmy Tlumacza. Jeőli np. pracowaliőmy z edytorem tekstu, napotkaliőmy na nieznany wyraz, wywoîaliőmy Tlumacza, który nieznany wyraz przetîumaczyî my zobaczyliőmy opis i chcemy wróciç z powrotem do edytora tekstu, to wystarczy nacisnćç spację i juţ jesteőmy w edytorze! RETURN - to samo co SPACJA, ale dodatkowo zamyka okno z opisem i zwalnia zajętć przez niego pamięç F1-F10 - w preferencjach moţna zdefinowaç 10 róţnych trybów wyőwietlania. Podczas otwierania nowego okna opis wyrazu jest zawsze wyőwietlany wedîug trybu zdefiniowanego jako F1. Jeőli naciőniemy jeden z tych klawiszy funkcyjnych to opis wyrazu w aktywnym oknie zostanie przeformatowany zgodnie z trybem zdefiniowanym pod tym klawiszem. Zobacz teţ rozdziaî "PREFERENCJE". s - szukaj wyraz. Dziaîa jak pozycja 'Szukaj wyraz' z menu. Podaje tîumaczenie nowego wyrazu, jednak nie otwiera nowego okna, tylko wyőwietla opis w starym oknie, zastępujćc tym opis poprzedniego wyrazu. n - szukaj nowe. Dziaîa jak pozycja 'Szukaj nowe' z menu. Jest równowaţne naciőnięciu klawiszy wywoîujćcych, czyli szuka opisu podanego wyrazu i wyőwietla jego opis w caîkiem nowym oknie. k - poprzedni wyraz. W aktywnym oknie wyőwietla opis wyrazu, który jest w sîowniku wyrazem poprzedzajćcym dany wyraz. K - poprzedni wyraz. Jak wyţej, tylko wyraz wyőwietlany jest w osobnym oknie. l - następny wyraz. W aktywnym oknie wyőwietla opis następnego wyrazu. L - następny wyraz. Jak wyţej, tylko wyraz wyőwietlany jest w osobnym oknie. d - drukuj wyraz. Równoznaczne z pozycjć 'Drukuj wyraz' z menu. Patrz rozdziaî 'DRUKOWANIE' p - powiedz wyraz. Równoznaczne z pozycjć 'Powiedz wyraz' z menu. Wypowiada (jeőli jest to moţliwe) angielski wyraz z aktywnego okna. u - ustaw preferencje. Równoznaczne z pozycjć 'Ustaw preferencje z menu'. Zobacz rozdziaî "PREFERENCJE" z - zwolnij pamięç. Zwalnia pamięç zajętć przez pliki Tîumacza. Moţe spowolniç wgrywanie opisów z dysku. i - wyőwietla poczćtkowć informację o programie. w - wyjdű. Po uprzednim upewnieniu się wychodzi z programu. IV. MENU Kaţde okno z opisem wyrazu posiada menu "Róţnoőci". Znaczenie kolejnych pozycji w menu jest następujćce: 1. Szukaj wyraz Podaje tîumaczenie nowego wyrazu, jednak nie otwiera nowego okna, tylko wyőwietla opis w starym oknie, zastępujćc tym opis poprzedniego wyrazu. 2. Szukaj nowe Jest równowaţne naciőnięciu klawiszy wywoîujćcych, czyli szuka opisu podanego wyrazu i wyőwietla jego opis w caîkiem nowym oknie. 3. Drukuj wyraz Patrz 'DRUKOWANIE'. 4. Powiedz wyraz Wypowiada (jeőli jest to moţliwe) angielski wyraz z aktywnego okna. 5. Ustaw preferencje Wywoîuje okno z preferencjami. Patrz "Preferencje" 6. Mowa Jest to opcja przeîćczalna (tzn. moţe byç aktywna lub nieaktywna). Tîumacz ma moţliwoőç wypowiadania angielskich wyrazów. Jeőli opcja ta jest aktywna, to za kaţdym razem, gdy Tîumacz wyőwietli opis angielskiego wyrazu wypowie takţe ten wyraz. Przy wymawianiu wyrazów po naciőnięciu litery 'P' lub wybraniu a menu pozycji "Powiedz wyraz' stan tej opcji nie jest brany pod uwagę. Jeőli opcji tej nie moţna zmieniaç i jest ona wypisana tekstem cieniowanym, to znaczy, ţe na dysku, z którego rozpoczynaliőmy pracę, nie byîo zbiorów: TRANSLATOR.LIBRARY w katalogu LIBS: lub NARRATOR.DEVICE w katalogu DEVS: W takim wypadku, jeőli chcemy mieç moţliwoőç wypowiadania wyrazów, to musimy przegraç te pliki na dyskietkę. Pliki te znajdujć się np. na dyskietce WorkBench'a doîćczanej do kaţdego komputera. Takie samo znaczenie ma gadget "Mowa" w preferencjach. 7. Oszczędzaj Teţ opcja przeîćczalna. Jeőli jest wîćczona to aktywny będzie tryb oszczędzania pamięci. Polega to mniej więcej na tym, ţe Tîumacz aby przyőpieszyç pracę umieszcza pewne dane w RAM'ie. Aby się dowiedzieç ile pamięci jest zajęte przez te dane, to musimy wybraç z menu pozycję 'O programie'. Normalnie dane te sć jednorazowo wgrywane gdy sć potrzebne i pozostajć w pamięci. Gdy aktywny jest tryb oszczędnoőci pamięci, to po wykorzystaniu dane tę sć usuwane z pamięci. Naleţy wiedzieç, ţe znacznie to spowalnia wgrywanie opisów wyrazów z dysku. Trybu oszczędnoőci naleţy uţywaç tylko wtedy, gdy mamy bardzo maîo pamięci i kaţdy bajt jest cenny. Dzięki temu, ţe od wersji 2.0 dane te przechowywane sć w formie spakowanej, maksymalnie mogć one zajćç ok. 123 kB. Pamięç zajętć przez te dane moţemy zawsze zwolniç naciskajćç klawisz 'z'. Takie samo znaczenie ma gadget 'Tryb oszczędnoőci pamięci' w preferencjach. 8. O programie Krótka informacja o programie. Na samym dole pojawia się jeszcze inforamcja o iloőci pamięci zajętej przez dane programu. Pamięç tę moţna zwolniç naciskajćc klawisz 'z' lub wybierajćc z menu pozycję 'Zwolnij pamięç'. 9. Wyjőcie z programu Jest równowaţne naciőnięciu klawiszy usuwajćcych program z pamięci. V. DRUKOWANIE Opisy wyrazów moţna takţe drukowaç na drukarce. Jeőli mamy opis wyrazu na ekranie i chcemy go wydrukowaç, to musimy nacisnćç klawisz 'd' lub wybraç z menu pozycję 'Drukuj wyraz'. Pojawi się wtedy okno w którym moţemy wybraç, do jakiego urzćdzenia będziemy drukowaç. Nazwę moţemy wpisaç do gadgetu tekstowego. Moţna dzięki temu 'drukowaç' do pliku na dysku (dane takie, jakie byîyby posîane do drukarki, zostanć zapisane w pliku, który moţna potem wydrukowaç w kaţdej chwili np. przez COPY NazwaPliku To PRT:) jeőli wpiszemy nazwę pliku np. DF0:OpisSlowaA. Normalnie jednak będziemy chcieli zapewne wydrukowaç opis na drukarce. Standardowo do dyspozycji mamy następujćce urzćdzenia: PRT: - dane wysyîane sć do programu sterujćcego drukarkć, którym moţna sterowaç standardowymi kodami sterujćcymi. Drukowanie do PRT: umoţliwia stosowanie pogrubienia, pochylenia i podkreőlania tekstu. Typ drukarki, jego szerokoőç i inne dane opisujćce drukarkę ustawiamy programem Preferences. Zazwyczaj tylko w tym trybie będzie moţliwe uzyskanie polskich znaków. Standardowo ustawiony jest program sterujćcy drukarkć EpsonLXpl. Umoţliwia on drukowanie z polskimi literami w standardzie xJP na kaţdej drukarce która posiada emulację standardu Epson. Jeőli Twoja drukarka nie posiada emulacji Epson i nie drukuje dobrze z tym programem sterujćcym, to moţesz zmieniç rodzaj programu sterujćcego programem Preferences, znajdujćcym się takţe na oryginalnym dysku. Oto jak to zrobiç: Konfigurowanie drukarki 1. Uruchom program Preferences dwukrotnie naciskajćc lewym przyciskiem myszy na ikonie programu lub piszćc jego nazwę z CLI. 2. Naciőnij lewym przyciskiem myszy na tekőcie: "CHANGE PRINTER" ("Zmień drukarkę"). 3. W spisie dostępnych programów sterujćcych drukarkami powinieneő znaleűç: D100-M6 EpsonLXpl EXOld_Mzv GenericPol_def GenericPol_over NL-10PL SeikoshaSP_PL StarLCpol StarNEWpl StarNLpol Star_Mzv Autorem wszystkich (chyba) tych sterowników jest ks. Jan Pikuîa i sć one rozpowszechniane nieodpîatnie. Umoţliwiajć one drukowanie z polskimi znakami w standardzie xJP. Ze spisu tego wybierz sterownik odpowiedni dla Twojej drukarki (jeőli takiego nie ma, to dla kaţdej drukarki powinien zadziaîaç sterownik GenericPol_over, ale polskie litery nie będć najîadniejsze). 4. Naciőnij na tekőcie 'OK'. 5. Naciőnij na tekőcie 'SAVE'. Na dysk nagrana zostanie konfiguracja. Moţesz teraz spróbowaç wydrukowaç opis wyrazu. Jeőli nadal drukujć się 'őmieci' to spróbuj wybraç inny sterownik wedîug powyţszego schematu. Jeőli ţaden sterownik nie pasuje, to zawsze moţna drukowaç bez polskich liter i skorzystaç z któregoő ze sterowników znajdujćcych się na oryginalnej dyskietce Workbench'a doîćczanej do kaţdego komputera. PAR: - dane sć wysyîane bezpoőrednio do parallel port z pominięciem sterownika drukarki. Nie moţna jednak sterowaç wydrukiem i wyrazy nie będć ani pochylone, ani podkreőlone ani pogrubione. Moţe to byç pomocne przy drukowaniu na drukarkach zawierajćcych polskie litery w standardach Mazovia lub Latin-2. SER: - to samo co PAR: tylko dane sć przesyîane do serial port. To, czy wybierzesz PAR: czy SER: zaleţy od tego, do którego portu masz podîćczonć drukarkę. Naciőnięcie RETURN lub wybranie gadgetu 'Drukuj' spowoduje rozpoczęcie drukowania. 'Zaniechaj' powoduje zaniechanie drukowania. Opis drukowany jest tak jak jest wyőwietlany w oknie. Podczas drukowania waţne jest takţe opcja 'Kody sterujćce na drukarkę', którć moţna wîćczaç lub wyîćczaç w preferencjach. Jeőli opcja ta jest aktywna, to na drukarkę przesyîane sć kody sterujćce i opis będzie wydrukowany z podkreőleniami, pochyleniami i pogrubieniami, tak jak to jest w oknie. Jeőli nie, to tekst drukowany będzie normalnć czcionkć. Generalnie: jeőli drukujemy do PRT: to powinniőmy wîćczyç tę opcję, jeőli do PAR: lub SER: to koniecznie powinniőmy jć wyîćczyç. Polskie litery drukowane sć wedîug standardu ustawionego w preferencjach. Jeőli mamy do drukarki sterownik umoţliwiajćcy drukowanie w standardzie xJP (takie sterowniki do kilku drukarek umieszczone sć na oryginalnym dysku) to powinniőmy drukowaç do PRT: w standardzie xJP. Jeőli mamy drukarkę z wbudowanymi standardowo znakami w standardzie Mazovii lub Latin-2, to powinniőmy drukowaç do PAR: lub SER: (w zaleţnoőci od tego, czy drukarka podîćczona jest do portu parallel czy serial) w standardzie Mazovia lub Latin-2. Maîe usprawiedliwienie Niestety nie miaîem moţliwoőci przetestowania drukowania na drukarkach z wbudowanymi polskimi znakami w standardzie Mazovii lub Latin-2, dlatego byîbym wdzięczny za informacje, czy drukowanie na nich odbywa się poprawnie. Na pewno drukowaç moţna na drukarce Seikosha SP-2400 z wykorzystaniem sterownika EpsonLXpl, czyli kaţda drukarka 9-igîowa z emulacjć trybu Epson powinna teţ drukowaç poprawnie. Kîopoty Jeőli pojawi się komunikat: 'Nie mogę otworzyç pliku do drukowania', to moţe oznaczaç, ţe. 1. Jeőli 'drukowaliőmy' do pliku to plik taki nie mógî zostaç stworzony 2. Jeőli drukowaliőmy do PAR:, SER: lub PRT: to moţe oznaczaç, ţe na dysku brakuje któregoő z następujćcych plików: PORT-HANDLER w kataligu L: PARALLEL.DEVICE w katalogu DEVS: SERIAL.DEVICE w katalogu DEVS: PRINTER.DEVICE w katalogu DEVS: lub sterownika drukarki w katalogu DEVS:Printers/, który jest ustawiony w preferencjach systemowych. Musimy wtedy przegraç odpowiednie pliki do odpowiednich katalogów (wszystkie te plik znajdujć się na oryginalnym dysku Workbech'a) Ostrzeţenie Nie naleţy drukowaç jeőli drukarka jest wyîćczona lub niepodîćczona lub w ogóle jej nie ma. Komputer wprawdzie się nie zawiesi, ale jeőli drukujemy do PAR: lub do SER: i nie wîćczymy drukarki, to drukowaç będziemy mogli do samego końca őwiata. VI. PREFERENCJE Po wybraniu pozycji "Ustaw preferencje" z menu lub naciőnięciu klawisza 'U' pojawi się okno z preferencjami. Moţemy tutaj dopasowaç program do naszych upodobań. Najpierw sîowo o obsîudze. Gadgety z zakręconć strzaîkć to gadgety 'obracalne'. Naciőnięcie takiego gadgetu spowoduje jego 'przekręcenie' i w efekcie pojawienie się innego tekstu. Sîuţy to do wbrania jednej z kilku dostępnych opcji. Gadgety z trójwymiarowym kwadratem w którym pojawia się (lub znika) 'haczyk' to sć opcje. Mogć one byç aktywne (gdy jest 'haczyk') lub nieaktywne (gdy go nie ma). W oknie preferencji mamy następujćce pozycje: Tryb wyőwietlania W tej ramce mamy gadgety 'Aktualny' i od 'F1' do 'F10'. Jeőli naciőniemy któryő z nich, to przejdziemy do następnego okna, które sîuţy do definiowania trybu wyőwietlania. Jak widaç trybów tych jest 10. Kaţdemu z klawiszy funkcyjnych (F1-F10) moţemy przypisaç jeden tryb. Nowe opisy sć wyőwietlane zawsze w trybie zdefiniowanym pod klawiszem F1. Tryb wyőwietlania opisu wyrazu w danym oknie moţemy w kaţdej chwili zmieniç naciskajćc klawisz od F1 do F10. Gadget 'Aktualny' oznacza tryb wyőwietlania w oknie, z którego wywoîaliőmy preferencje. Jeőli zmienimy ten tryb, to po ustawieniu tych preferencji opis w tym oknie przeformatuje się automatycznie. Po informacje o definiowaniu trybu wyőwietlania patrz 'DEFINIOWANIE TRYBU WYŐWIETLANIA'. Standard polskich znaków Tutaj moţemy ustawiç standard polskich liter do wyőwietlania na ekranie i drukowania na drukarce. Do wyboru mamy standardy: Brak - brak polskich liter AmigaPL - litery w standardzie doc. W. Bruszewskiego xJP - litery w standardzie ks. Jana Pikuîy Mazovia - standard Mazovii Latin-2 - coraz popularniejszy standard IBM'a DHN, Cyfromat, CSK, Microvex, Ventura - następne standardy IBM'a. A co. Jeőli zmienimy standard polskich znaków na ekranie, to po ustawieniu tych preferencji wszystkie teksty (za wyjćtkiem opisów wyrazów będćcych aktualnie na ekranie) zostanć przeformatowane na ten standard i od tej pory wyőwietlane wîaőnie w nim. Jeőli ustawiliőmy zîy standard, to zawsze moţemy go zmieniç, ponownie wywoîujćc preferencje. Jedynie ustawienie na brak polskich liter jest nieodwracalne. Opcje 1. Mowa Jeőli jest ustawiona, to program będzie wymawiaî angielskie wyrazy. 2. Kody sterujćce na drukarkę Jeőli jest ustawiona, to na drukarkę będć wysyîane kody sterujćce umoţliwiajćce podkreőlenie, pogrubienie i pochylenie tekstu, dzięki czemu wydruk na drukarce będzie taki sam, jak w oknie. Jeőli drukujemy do PAR: lub SER: to koniecznie powinniőmy tę opcję wyîćczyç. 3. Tryb oszczędnoőci pamięci Jeőli jest aktywna, to wîćczony będzie tryb oszczędnoőci pamięci. Uwaga: znacznie spowalnia wczytywanie opisów. Klawisze wywoîujćce Dwie funkcje programu: szukanie wyrazu i zakończenie pracy wywoîuje się naciőnięciem pewnej sekwencji klawiszy specjalnych i jakiejő litery. Standardowo klawiszami specjalnymi sć: control+lewy alt+lewa amiga, a literami 's' dla szukania i 'u' dla zakończenia pracy. Mogć one jednak kolidowaç z innymi programami uţywajćcymi tej techniki lub po prostu mogć byç niewygodne dla niektórych osób. Moţna je więc dowolnie zmieniç. 1. Qualifier Do tego pola moţemy wpisaç, jakie klawisze specjalne (zamiast control, lewy alt i lewy shift) będć uţywane do wywoîania programu . Dostępnymi klawiszami specjalnymi sć: lewy i prawy SHIFT, CONTROL (CTRL), lewy i prawy ALT oraz lewa i prawa Amiga (klawisz obok ALT, ze stylizowanć literć A). Kaţdy klawisz ma swój kod. Oto one: Lewy SHIFT = $01 Prawy SHIFT = $02 CONTROL = $08 Lewy ALT = $10 Prawy ALT = $20 Lewa Amiga = $40 Prawa Amiga = $80 Aby obliczyç kod sekwencji klawiszy wystarczy po prostu dodaç do siebie kody pojedyńczych klawiszy. Np. standardowa sekwencja klawiszy to liczba: Lewy SHIFT = $01 + CONTROL = $08 + Lewy ALT = $10 ------------------- = $19 Tak obliczonć liczbę wpisujemy (jako liczbę SZESNASTKOWĆ, bez znaku dolara, gdyţ on juţ jest) do pola "Qualifier". 2. Wywolanie i Wyjscie z programu Moţna takţe zmieniç litery, które naleţy nacisnćç z klawiszami specjalnymi by wywoîaç szukanie wyrazu lub wyjőç z programu. Kaţdy klawisz na klawiaturze Amigi (nie chodzi o literę, która jest na klawiszu namalowana, tylko o fizyczne poîoţenie klawisza na klawiaturze, gdyţ kaţdemu klawiszowi moţna przypisaç dowolnć literę a nawet cićg liter, np. za pomocć programu SetKey, dzięki czemu moţna na normalnej klawiaturze imitowaç narodowe standardy klawiatur) ma swój wîasny kod i tak np. klawisz z literć 's' ma kod $21 a klawisz z literć 'u' ma kod $16. Ten kod naleţy wpisaç do pól "Wywoîanie" (dla szukania wyrazu) i "Wyjőcie z programu". Oto kody dla wszystkich klawiszy. Zaczynajćc od góry, klawisz: klawisz ESC = $45 klawisze F1-F10 majć kody $50-$59 klawisze w pierwszym od góry rzćdzie poczćwszy od znaku tylda (~) do przedostatniego znaku w rzędzie majć kody kolejne od $0 do $D klawisz BackSpace (strzaîka w tyî, ostatni klawisz w tym rzędzie) = $41 klawisz Tab (pierwszy klawisz w 2-gim od góry rzędzie) = $42 klawisze w 2-gim od góry rzędzie (od "Q" do RETURN) majć kody kolejno od $10-$1B klawisze w 3-im od góry rzędzie (od "A" do RETURN) majć kody kolejno od $20-$2B klawisze w 4-ym od góry rzędzie (od pierwszego biaîego klawisza) nmajć kody kolejno od $30-$3A HELP = $5F DEL = $46 strzaîka w górę = $4C strzaîka w dóî = $4D strzaîka w prawo = $4E strzaîka w lewo = $4F Kod naleţy wpisaç jako liczbę SZESNASTKOWĆ. UWAGA! Program nie sprawdza sensownoőci wprowadzonych kodów. Moţe się zdarzyç tak, ţe ustawi się kombinację niemoţliwć w praktyce do osićgnięcia przez co wywoîanie programu (a więc i zmienienie bîędnych danych) będzie niemoţliwe). Jeőli preferencje nie zostaîy nagrane, to wystarczy zresetowaç komputer i po ponownym uruchomieniu program będzie dziaîaî normalnie. Jeőli jednak bîędne preferencje zostaîy nagrane na dysk, trzeba dowolnym programem typu DiskMaster usunćç z dysku zbiór z preferencjami (o nazwie "Tlumacz.prefs", który nagrywany jest w katalogu S: lub DEVS:). Wtedy po ponownym uruchomieniu program ustawi preferencje do preferencji standardowych (to znaczy klawisze specjalne: CONTROL+lewy SHIFT+lewy ALT, i litery "s" i "u"). Co mam zrobiç? No wîaőnie. Do wyboru sć następujćce pozycje: 1. Nagraj preferencje Nagrywa w katalogu S: lub DEVS: zbiór z preferencjami o nazwie "Tlumacz.prefs". Przy następnym uruchomieniu zbiór z preferencjami zostanie odczytany i będć one preferencjami globalnymi. Jeőli program nie moţe znaleűç zbioru z preferencjami to ustawia standardowe preferencje. 2. Ustaw preferencje Kończy edycję preferencji i ustawia je jako aktualnie obowićzujćce. 3. Zaniechaj Kończy edycję preferencji bez wprowadzania zmian. To samo następuje po naciőnięciu gadgetu zamknięcia okna VII. DEFINIOWANIE TRYBU WYŐWIETLANIA Po naciőnięciu gadgetu 'Aktualny' lub 'F1' do 'F10' przechodzimy do okna definiowania trybu wyőwietlania. Jeőli przyjrzymy się opisowi wyrazu w sîowniku ksićţkowym, to zauwaţymy, ţe w celu zwiększenia czytelnoőci opisu niektóre częőci opisu sć wyróţnione. I tak skróty i znaki objaőniajćce (np. abbr., med., adv. itd.) wyróţnione sć tekstem pochyîym, ujęte w nawiasy i takţe wydrukowane tekstem pochyîym sć teksty nie naleţćce do tîumaczenia wîaőciwego ale pomocne w zrozumieniu kontekstu wyrazu. Przy podawaniu przykîadów, częőç angielska przykîada wydrukowana jest drukiem pogrubionym. Nasz program takţe posiada takć moţliwoőç i to dosyç rozszerzonć. Opis skîada się zawsze z kilku powtarzajćcych się częőci. Takimi częőciami sć: liczba rzymska okreőlajćca numer kategorii gramatycznej, nazwa kategorii gramatycznej, liczba arabska okreőlajćca numer objaőnienia, teksty na poczćtku objaőnienia zawarte w nawiasach (mogć to byç skróty okreőlajćce kategorię gramatycznć lub dziedzinę wiedzy z której dany wyraz pochodzi (np. med., biol., tech., anat. itd.) lub teksty nie będćce wîaőciwym tîumaczeniem ale będćce pomocne w zrozumieniu kontekstu wyrazu (np. of a person, cards itd.), wîaőciwe objaőnienie, dodatkowe teksty występujćce po objaőnieniu podajćce uţycie wyrazu (często występujć np.: sth.-kogoő, sb.-komuő itd.), angielska częőç przykîadu wyrazu i polska częőç przykîadu. Kaţdej takiej częőci moţna przyporzćdkowaç dowolny krój pisma (normalny, pogrubiony, pochylony, podkreőlony) lub ich kombinację oraz dowolny kolor (za wyjćtkiem koloru tîa, bo taki jest niewidoczny). Okno definiowania trybu wyőwietlania sîuţy wîaőnie do ustawienia wszystkich tych danych. Mamy w nim następujćce pozycje: Przykîadowe objaőnienie Aby nie ustawiaç trybu wyőwietlania 'w ciemno' jest tutaj tekst przykîadowego objaőnienia, który zmienia się wedîug naszych ustawień i moţna mniej więcej zobaczyç, jak będzie wyglćdaî opis wedîug tych ustawień. 'Obracalny' gadget sîuţy do wybierania częőci, której atrybuty (kolor i krój pisma) zmieniamy. Częőç tę moţna takţe wybraç poprzez naciőnięcie na niej lewym przyciskiem myszy. Trzy kwadraciki, z których jeden jest zawsze 'wklęőnięty' sîuţć do wskazywania, która linia jest aktualnie edytowana. Jest to potrzebne, gdyţ dla kaţdej linii moţemy ustawiç wcięcie (od 0 do 5) czyli iloőç spacji od poczćtku wyőwietlania. Ustawiamy to w opcjach, gadgetem OdstepX. Krój pisma Tutaj ustawiamy krój pisma aktualnej częőci. Kolor Tutaj ustawiamy kolor pisma aktualnej częőci. Opcje 1. Numer kategorii i Numer znaczenia Numer kategorii i Numer znaczenia moţe byç cyfrć rzymskć, cyfrć arabskć, literć duţć lub maîć lub moţe ich w ogóle nie byç. 2. Nazwa kategorii Moţe byç peînć polskć, peînć angielskć, skrótowć angielskć lub moţe jej wcale nie byç. 3. Îamanie a. Moţe go nie byç i wtedy opisy sć wyőwietlane normalnie i przykîadowy opis wyglćdaîby tak: -[.]------------------------------------------------------------ |I. Rzeczownik | | 1. (w nawiasie) objaőnienie (more info informacja dodatkowa)| | word example przykîad sîowa | ---------------------------------------------------------------- b. Moţe byç poîowiczne i wtedy przykîadowy opis mógîby wyglćdaç tak: -[.]-------------------------------------------- |I. Rzeczownik | | 1. (w nawiasie) objaőnienie (more info infor| |macja dodatkowa) | | word example przykîad sîowa | ------------------------------------------------ Jak widaç, jeőli linia w tym trybie nie mieőci się caîkowicie w oknie, to zostaje automatyczneie przeniesiona do następnej linii. c. Moţe byç caîkowite a wtedy opis wyglćdaîby mniej więcej tak: -[.]---------------------- |I. Rzeczownik 1. (w naw| |iasie) objaőnienie (more| |info informacja dodatkow| |a); word example przykîa| |d sîowa | -------------------------- Tryb ten pozwala na zobaczenie caîego opisu na raz (bo w normalnym trybie nie zawsze caîy opis mieőci się na raz w oknie) 4. OdstepX Ustawia odlegîoőç w znakach od poczćtku linii dla aktualnej linii. Nie ma znaczenia w trybie caîkowitego îamania. 5. Tylko potrzebne numery Jeőli opcja ta jest aktywna, to drukowane będć tylko potrzebne numery kategorii i znaczeń tzn. jeőli będzie tylko jedna kategoria lub znaczenie, to jej numer nie zostanie wydrukowany, jeőli zaő będzie ich więcej, to zostanć. Taka konwencja stosowana jest w sîownikach ksićţkowych. Tryb ten przydaje się wîaőciwie tylko w trybie caîkowitego îamania. Co mam zrobiç? I jak zwykle moţemy wybraç: 1. Ustaw Kończy definiowanie trybu wyőwietlania i ustawia ten tryb. 2. Zaniechaj Kończy definiowanie trybu wyőwietlania ale nie ustawia zmian. VIII. OBSÎUGA AREXX'A Tîumacz wyposaţony jest w port Arexx'a. Bliţsze informacje na ten temat znajdujć się w pliku "O Arexx'ie". IX. ZAINSTALOWANIE NA INNYM DYSKU Tîumacz jest szczególnie przydatny przy równolegîej pracy z innymi programami np. edytorem tekstu. Np. w popularnym CED'ie moţemy bardzo wygodnie tîumaczyç angielskie teksty do jednego okna wczytujćc tekst angielski, w drugim oknie piszćc tekst polski i wywoîywaç Tîumacza gdy napotkamy na nieznany wyraz. Program ten moţna zainstalowaç na kaţdej innej dyskietce (np. zawierajćcej Cygnus'a) lub dysku twardym. Aby program dziaîaî poprawnie trzeba przegraç następujćce pliki: - sam program (z ikonć, jeőli chcemy uruchamiaç go z WorkBench'a), najlepiej do katalogu gîównegu lub katalogu "c" - "Tlumacz.prefs" i "KatalogiSpis.dict" znajdujćce się w katalogu "s" na oryginalnej dyskietce. Naleţy je takţe nagraç w katalogu "s" lub "devs". Plik "Tlumacz.prefs" zawiera preferencje ustawione przez uţytkownika. Jeőli nie będzie on dostępny, to program ustawi standardowe preferencje. Plik "KatalogiSpis.dict" jest niezbędny do dziaîania programu. Zawiera on informacje o tym, w jakich katalogach znajdujć się opisy wyrazów. - Jeőli chcemy korzystaç z polskich fontów, to naleţy przegraç te fonty do katalogu FONTS: oraz bibliotekę "diskfont.library" do katalogu LIBS:. - Jeőli chcemy, by aktywna byîa opcja wymawiania wyrazów to potrzeba plików: narrator.device w katalogu DEVS: translator.library w katalogu LIBS: - Jeőli będziemy chcieli drukowaç to potrzeba plików: Port-Handler w katalogu L: parallel.device w katalogu DEVS: serial.device w katalogu DEVS: printer.device w katalogu DEVS: oraz odpowiedniego sterownika drukarki w katalogu DEVS/Printers Jeőli chcemy, by polskie znaki moţna byîo uzyskaç z klawiatury (jest to niezbędne w Edytorze Wyrazów) naleţy jeszcze skopiowaç pliki: "setmap" z katalogu "c" (teţ do katalogu "c") oraz caîy katalog "Keymaps" z katalogu "devs" (teţ do katalogu "devs") oraz dodaç do "startup-sequence" linię: setmap usa_xJP Jeőli jeszcze chcemy, by Tîumacz uruchamiaî się za kaţdym razem, gdy uruchomimy system z tak spreparowanej dyskietki, to musimy jeszcze dodaç do startup-sequence linię: Tlumacz