ªpEddie Murphyª0


Urodziî  sië  3 kwietnia 1961 roku
na   Brooklynie.     Ojciec    byî
policjantem,  matka  telefonistkâ.
Gdy  rodzice  rozwiedli sië, przez
kilka    lat    wraz   z   bratem,
wychowywany   przez  przypadkowych
opiekunów,    poznaî   najbardziej
nieprzyjemne  strony  ûycia  wôród
czarnej    biedoty.     

Ten   etap  zakoïczyîo  morderstwo
ojca,  którego  zabiîa  maîoletnia
przyjacióîka  brata.  Matka wyszîa
wówczas  ponownie  za  mâû  i  jej
drugi  mâû  nie tylko otoczyî jâ i
dzieci   opiekâ,   ale  wprowadziî
rodzinë  do  lepszej sfery czarnej
klasy   ôredniej.    Gdyby  Edward
Regan   Murphy   byî  pracowitszy,
zdobyîby  zapewne  dobrâ,  szkolnâ
uniwersyteckâ  edukacjë  i  pëdziî
stateczny ûywot urzëdnika, lekarza
lub   prawnika...   

Do  nauki  sië jednak nie paliî, i
choê   udaîo   sië  go  zmusiê  do
ukoïczenia   szkoîy,   to   juû  o
college'u     nie    byîo    mowy.
Niezwykle   zdolny,   choê  bardzo
leniwy mîodzieniec odkryî u siebie
-  potwierdzony  przez  kolegów  i
nauczycieli   -   talent  komiczno
estradowy.    Stwierdziî,  ûe  nie
tylko   potrafi  wymyôliê  zabawne
scenki   i   dialogi,  ale  i  tak
odegraê je przed publicznoôciâ, ûe
w  peîni  zyskuje  nad niâ wîadzë,
budzâc  nie  koïczâce  sië kaskady
ômiechu.  

Poniewaû     w    Stanach    zawód
opowiadacza  dowcipów,  komicznego
showmana,      traktowany     jest
najzupeîniej  serio  i  ma dîugâ i
najlepszâ   tradycjë,  a  znaczony
jest  nazwiskami  tej miary co Bob
Hope,   czy   Woody   Allen,   nie
pozostawaîo   mu   nic  innego  do
zrobienia,   jak  próbowaê  w  nim
swych siî.

Zaczâî     oczywiôcie   od   salek
klubowych,   potem   wkroczyî   do
telewizyjnego   studia.   Najpierw
byî    tylko    odtwórcâ   cudzych
skeczów,  potem  szybko  przekonaî
producentów do wîasnych.  I to tam
wîaônie,   w  telewizyjnym  studio
sieci NBC odkryîo go kino.

Zaledwie     dwudziestojednoletni,
dostaî  rolë w filmie "48 godzin".
Powitany   nieufnie   na   planie,
uprzedzony  przez  Nicka Nolte, ûe
jeôli  tylko  ª1º1"zacznie  papraê  mu
film, to wyleci z hukiem"ª0º0, pokonaî
tremë    i...    podbiî   najpierw
kolegów,     potem    publicznoôê.

Premiera  tej komedii odbyîa sië w
Nowym  Jorku, w najlepszym po temu
czasie, bo w Boûe Narodzenie 1982,
a   zaraz   potem   rozpoczâî  sië
triumfalny  pochód  mîodego aktora
od  sukcesu do sukcesu.  Wytwórnia
Paramount     zaproponowaîa     mu
natychmiast   niewyobraûalnâ  gaûë
miliona   dolarów   za   prawa  do
wszystkich nakrëconych przez niego
w  przyszîoôci  filmów.  Jak pisze
Norbert Stresau, niemiecki biograf
Murphy'ego:     "Eddie    podpisaî
umowë,    otrzymaî   czek,   który
nastëpnie  skopiowaî  i powiesiî w
swoim telewizyjnym biurze".

Nastëpnego   roku - 1983 - ôwiëciî
sukcesy  w ª1º1"Nieoczekiwanej zmianie
miejsc"ª0º0,   a   na   przeîomie  lat
1984-85   dziëki   ª1º1"Gliniarzowi  z
Beverly  Hills"ª0º0 staî sië prawdziwâ
gwiazdâ.      Jednâ     z     tych
najwiëkszych,     które    wîadajâ
sercami  i  umysîami publicznoôci.
A  tak  zupeînie trzeúwo:  w wieku
dwudziestu   trzech   lat   zostaî
multimilionerem,           aktorem
inkasujâcym  za  rolë  kilkanaôcie
milionów dolarów, wspóîproducentem
wîasnych   filmów,   z  prawem  do
udziaîu  w  zyskach.  Osiâgnâî ten
poziom   popularnoôci,  ûe  (znowu
N.Stresau):      ª1º0"Paramount    bez
wahania  sfilmowaîby  jego  kwit z
pralni,  jeôli  ten  gîupi  pomysî
strzeliîby mi kiedyô do gîowy".ª0º0

Co   jest kluczem do jego sukcesu?
Nieprawdopodobne wyczucie komizmu.
Niewâtpliwy    talent    aktorski.
Uzdolnienia,    które   wypadaîoby
nazwaê  literackimi.  I podobno...
brak   staîej   osobowoôci.   Bywa
przez krytyków nazywany kameleonem
filmu.   Ale  nie  - jak Robert de
Niro   -   z   powodu   niebywaîej
umiejëtnoôci   wcielania   sië   w
rozmaite   postacie,   za   sprawâ
dîugich studiów ich sposoby ûycia,
indywidualnych  cech, wynikajâcych
z   pochodzenia  i  wyksztaîcenia.

Eddie  Murphy  jest kameleonem, bo
potrafi  byê  wciâû kimô innym, by
nie pokazaê prawdziwego siebie, bo
za   kaûdym  razem  pokazuje  inne
wyobraûenie o sobie samym.

Od   czasu   do   czasu   próbowaî
podkreôlaê  swâ  przynaleûnoôê  do
ôwiata  czarnych.  Atakowany przez
czarnych  krytyków  za pogîëbianie
klisz,  obowiâzujâcych  w  ôwiecie
biaîych  wobec  Murzynów  ûyjâcych
obok  i  wôrod  nich,  staraî  sië
otaczaê   na   planie   i  teamach
producenckich czarnymi.  Ustëpowaî
jednak zawsze, gdy w grë wchodziîo
powodzenie przedsiëwziëcia, sukces
filmu,  kategorie profesjonalizmu.

Naraziî   sië   równieû  strasznie
feministkom   -   kpiâc   z   nich
bezlitoônie,  i homoseksualistom -
nie     wykazujâc    wobec    nich
najmniejszej  tolerancji.   Za zîe
mieli wyômiewanie ôlepoty wszyscy,
którym   nie  spodobaîa  sië  jego
parodia     Stevie    Wondera    w
"Gliniarzu  z  Beverly  Hills".  

W  ogóle,  jak  kaûdy  idol, kaûdy
autor zbyt ôwietnego jak na ludzkâ
miarë  sukcesu,  skazany  jest  na
ciâgîe     ataki,     krytykë    i
czepialstwo.   A  jest  po  prostu
bardzo        mîodym,       bardzo
spontanicznym,  bardzo  ûywioîowym
czîowiekiem, który za wszelkâ cenë
chce    sië    ômiaê    i   innych
doprowadzaê   do   ômiechu.   Bywa
wulgarny,     bywa    nietaktowny.
Czasem    zza    tego   szaleïstwa
"przeôwituje"   metoda.   Ale  czy
moûna  mieê  o to pretensjë, jeôli
zwaûyê, ûe  mamy  do  czynienia  z
zawodowcem w dziedzinie ômiechu?

         Anna Brzozowska

wklepaî:Ranger