OPLEIDING TOT TELECOMMUNIST deel 1 ( bron : HACK-TIC, tijdschrift voor techno-anarchisten, no.1 ) In Amerika begon het al in de jaren zestig. Het door Bell (amerikaanse PTT) aangelegde telefoonnet kno door middel van een tonensysteem om de tuin worden geleid. Er ontstond een sub-cultuur van "phone-phreaks" (jargon: alle f's door de ph van 'phone' vervangen). Nu 'Ma Bell' veel centrales vervangen heeft door onkraakbare types en op allerlei andere vormen van creatief telefoongebruik zware straffen heeft gezet is de cultur aldaar een beetje aan het uitsterven. Hier in Europa, waar alles later komt, is phreaking nog een redelijk nieuw gegeven. Door The key en Peter Poelman Het internationale telefoonnet lijkt misschien een tamelijk gesloten system. Maar als je wat vaker internationaal belt zul je gemerkt hebben dat an het begin en eind van een internationaal gesprek vaak de vreemdste piepjes zitten. Deze piepjes zijn de controlesignalen die heen en weer op de lijn gaan. Ze vertellen de centrale aan ontvangene kant met wie de beller kontakt wil en de opbellende centrale krijgt via het zelfte systeem van piepjes informatie over de voortgang van de gespreksopbouw. Als bijvoorbeeld de opbeller neerlegt en dus kennelijk niet langer prijs stelt op de verbinding wordt door middel van een piepje aangegeven dat de lijn weer vrij is. En daar ligt het zwakke punt van dit type 'signaleringen': Ze spelen zich geheel af binnen de audio-band. Dit wil zeggen dat alle gebruikte toontjes ook over de gewone 'customer'-lijn getransporteerd kunnen worden. Als ik een nummer in land X bel en dan het 'deze lijn is weer vrij'-piepje op de lijn zetgeeft mijn centrale dit gewoon door aan de 09-centrale. Deze let alleen op piepjes van de andere kant en geeft het piepje ook gewoon door. De inkomende centrale in land X stopt echter onmiddelijk met het opbouwen van het aangevraagde gesprek. Met een serie van nieuwe piepjes kan de centrale dan gevraagd worden een nieuwe verbinding op te bouwen (ook met nummers buiten land X). Natuurlijk zijn de PTTs zich bewust van dit probleem, en nieuwe internationale lijnen siganleren dan ook niet meer binnen de spraakband, maar op frequenties die op gewone telefoonlijnen niet worden doorgegeven of door een nog nieuwer systeem met een gemeenschappelijk kanaal waarop alle signalering plaatsvindt. De oude systemen zijn echter nog genoeg in gebruik om garant te staan voor jaren van jolijt en plezier. In dit artikel zullen wij uitgebreid ingaan op het signaleringssysteem CCITT 4. Dit systeem is vooral op oude lijnen in Europa nog uitgebreid in gebruik. Het is beroemd geworden tijdens de 'Denemarken affaire'; hobbyisten hadden toen en gratis 06 nummer gevonden dat doorschakelde naar een bedrijf in Denemarken. Zodoende kon men dus voor niets met de hele wereld bellen. Het system werkt met toonreeksen, in principe opgebouwd uit 7 elementen. Elementen P 150 ms 2040+2400 Hz X 100 ms 2040 Hz Y 100 ms 2400 Hz XX 350 ms 2040 Hz YY 350 ms 2400 Hz x 35 ms 2040 Hz y 35 ms 2400 Hz Toonreeksen Van bellende naar ontvangende centrale: Terminal seizure PX Transit seizure PY Clear forward PXX Forward transfer PYY Cijfer 1 yyyx Cijfer 2 yyxy Cijfer 3 yyxx Cijfer 4 yxyy Cijfer 5 yxyx Cijfer 6 yxxy Cijfer 7 yxxx Cijfer 8 xyyy Cijfer 9 xyyx Cijfer 0 xyxy Call operator code 11 xyxx Call operator code 12 xxyy Spare xxyx Incoming echo sup. xxxy ST end-of-pulsing xxxx Spare yyyy Van ontvangende naar bellende centrale Term.proc.-to-send X Transit proc.-to-sned Y Number received P Busy flash PX Answer PY Release guard PYY Blocking PX Unblocking PYY Gebruik: Deze tabellen zijn natuurlijk prachtig om te zien, maar wat doe je er mee. Allereerst moet je een methode hebben om deze toontjes te genereren. Hiervoor kun je een huiscomputer gebruiken mits die in staat is twee tonen tegelijk te maken (dus geen IBM-PC of -kloon). Ben je zover, dan is de rest simpel: je maakt eerst een gesprek dat via een CCITT 4 (C4 is korter) lijn loopt. Als je genoeg ervaring met deze methode hebt kin je dat horen als een gesprek tot stand komt, maar voorlopig zul je het moeten hebben van erg veel proberen (mischien bringen we over een tijdje wel een cursuscassette op de markt). Heb je eenmaal zo'n lijn gevonden (gratis, dan wel tegen een lagere prijs dan wat je eigenlijk voor het gewenste gesprek zou gaan betalen), dan geef je het 'Clear forward' signaal. Dir luistert een beetje nauw, dus je zult moeten experimenteren om het juiste moment te vinden (bijvoorbeeld na het tweede klikje op de lijn). Op bepaalde lijnen hebben ze een grapje uitgehaald om dit onmogelijk te maken, in dit geval is de lijn na het geven van het 'Clear forward' signaal onmiddelijk in gesprek. Dan heb je pech gehad en zul je een andere lijn moeten proberen. Als alles goed gaat hoor je een het 'Clear back' signaal. De andere kant heeft door middel van dit signaal bevestigd dat de lijn vrij is en is opgehouden met het tot stand brengen van het oorsprongelijk aangevraagde gesprek. Je kunt nu twee dingen doen: Je kunt een gesprek beginnen met een abonnee in het land waar ook de zojuist afgepiepte centrale staat, of met een ander land. In het eerste geval benut je de centrale als eindstation en geef je het 'Terminal seizure' signaal. Wil je naar een ander land bellen dan geef je 'Transit seizure'. Na 'Transit seizure' komt de centrale met een 'Transit proceed to send'. Nu kun je de landencode intoetsen met behulp van de cijfer-toonreeksen uit de tabel. Na het intikken van een cijfer geeft de centrale korte toontjes terug. Een 'y' betekent dat er nog meer cijfers nodig zijn, een 'x' (iets lager) wil zeggen dat er genoeg cijfers binnen zijn. Na het laatste cijfer even wachten. De volgende centrale in de keten komt dan of met een 'Terminal proceed to send' of met nog een 'Transit proceed to send'. In het laatste geval moet je nog een keer een landnummer senden, net zo lang tot je bij een centrale in dat land aankomt. Nadat je een 'Terminal proceed to send' hebt ontvangen moet je eerst het gesprekstype aanduiden (z.g.n. 'discriminating digit'). Hiervoor kun je gewoon een nul nemen (andere digits zijn voor operator-gesprekken). Daarna komt het 'national significant number'. Dit is de telefoonnummer van de abonnee die je wilt spreken, zonder de eerste nul. Nu even wachten op verbinding en klaar is uw kunstgebit. Voor de gevorderden is deze truuk niet alleen bruikbar om tegen gereduceerd tarief te bellen. Zij kunnen zich voordoen als operator en zo allerlei leuke gesprekken opbouwen, zelfs met landen die totaal niet automatisch bereikbaar zijn (zo neem je de overbelaste PTT medewerkers wat werk uit de handen, laten we lief zijn voor elkaar). Ook moet nog gezegt worden dat experimenteren met deze methode gratis is: de kosten gaan pas lopen op het moment dat er een verbinding tot stand komt (dus als er op de andere kant iemand opneemt). Je betaalt altijd de kosten voor het orsprongelijk gekozen nummer, ongeacht waar het gesprek uiteindelijk uitkommt. Dit betekent dat als ik een 06-0 nummer heb dat doorkiest over een C4-lijn, ik dan helemaal niks betaal, omdat mijn centrale denkt dat ik met een gratis nummer aan het bellen ben.