COMPUTER WOORDENBOEK deel G """"""""""""""""""""""""""" GAFFER """""" Chef belichter. Gaffer-tape: breed zeer sterk plakband waarmee b.v kabels langs pilaren, wanden of op de studiovloer worden vastgeplakt en waarover gelopen moet kunnen worden. GAI """ Gemeenschappelijke Antenne Inrichting. Distributienetwerk voor de door gifte van radio en televisiesignalen aan abonnees. Kenmerk is, dat voor het gehele netwerk gebruik gemaakt wordt van slechts 1 antennemast waarop de antennes voor de diverse zenders zijn gemonteerd. Aan de voet staat een z.g kopstation waarin zich de diverse frekwentie-omvormers en distributie versterkers bevinden. GAMECARD """""""" Speciaal inbouwkaartje voor (meestal oudere) PC's om een joystick aan het systeem aan te kunnen sluiten. GAMEPORT """""""" Aansluitconnector voor een joystick. GATEWAY """"""" Koppeling via twee verschillende dragers van media tussen twee verschillende netwerken. Een bridge controleert de data op hun bestemming en geeft alleen die data door, die voor de andere kant bestemt is. Het verschil tussen een bridge en een gateway is dat een gateway een koppeling vormt naar een netwerk dat het OSI-model niet gebruikt. (Zie ook Bridge). GB "" Giga Byte. Verzameling van 1,0737109 Bytes (230). 1 Gigabyte staat gelijk aan 1000 Megabyte. GEFRAGMENTEERDE FILES """"""""""""""""""""" Files waarvan de verschillende clusters niet netjes na elkaar op de schijf staan. Het operating systeem heeft hier geen last van, maar de zoektijden worden uiteraard wel langer. Met speciale software is dit te verhelpen. (Zie Speeddisk en fragmentatie). GEGEVENS BANK """"""""""""" (Zie DataBase). GEHEUGEN KAART """""""""""""" Insteekkaart voor een PC, die extra geheugen voor de PC kan bevatten. Ook van toepassing op oudere Amiga's als b.v de A2000. GEINTEGREERDE SCHAKELING """""""""""""""""""""""" Microscopisch kleine verzameling van aktieve en passieve componenten zoals diodes, transistoren en weerstanden. Een enkele geintegreerde schakeling met afmetingen van enkele vierkante millimeters kan enkele honderden tot honderduizenden componenten bevatten. GELIJKSPANNING """""""""""""" Dit is een vorm van elektrische spanning waarbij, na aansluiting van een apparaat, de stroom slechts in 1 richting loopt. Accu's batterijen, maar ook lichtnetadapters leveren gelijkspanning en omdat er sprake is van eenrichtingverkeer van de elektrische stroom, worden de aansluitingen op deze bronnen aangegeven met (+) en (-). Diverse apparaten kunnen defekt raken als men per ongeluk de plus en min aansluiting zou omwisselen. Bij wisselspanning is dat niet het geval. GELUID """""" Alle luchtdrukvariaties (trillingen) die het menselijk oor waarneemt, noemt men geluid. Afhankelijk van de leeftijd is het menselijk oor gevoelig voor luchtdrukvariaties met een frekwentie van 20 Hz tot 20.000 Hz. Het oor is echter niet voor alle frekwenties even gevoelig. Met name voor de hogere en lagere frekwenties neemt de gevoeligheid af terwijl de grootste gevoeligheid ligt rond de 3 Khz. Geluidregistratie: het vastleggen van geluidstrillingen op een vast medium, zoals geluids band, waarbij de geluidstrillingen worden vastgelegd in identieke magnetische patronen. GENERATIE """"""""" Overzetstap bij het overschrijven of kopieeren van videobanden. Bij het overschrijven ontstaat er een z.g generatieverlies. Door herhaald kopieeren van hetzelfde programma kan men iets te weten komen over de kwaliteit van de gebruikte apparatuur en banden. Professionele analoge systemen halen makkelijk de 10 keer. Digitale systemen hebben geen moeite met 20X of zelfs veel meer. GENDER CHANGER """""""""""""" Verloop van mannetje naar vrouwtje. GENLOCK """"""" Hardware gekoppeld aan Video-recorder en Computer. Heeft de mogelijkheid computerbeelden en videobeelden te mixen. De achtergrondkleur van de computer graphics wordt niet meevertoond, de z.g. 0 kleur. GEOWORKS ENSEMBLE """"""""""""""""" Programma wat zorgt voor een window-achtigegebruikers omgeving. Wordt standaard geleverd met een tekstverwerker, tekenprogr., organizer en nog enkele andere progr. GET """ Amiga-Dos commando. Met GET kunt U de waarde van een locale variabele verkrijgen en bekijken. De waarde wordt getoond in het aktieve window. Locale variabelen worden alleen herkend in de Shell waarin ze zijn aangemaakt, of door Shells die zijn gestart vanuit de Shell waarin ze zijn aangemaakt. GETENV """""" AmigaDos commando. Met GET kunt U de waarde van een globale variabele verkrijgen en bekijken. De waarde wordt getoond in het aktieve window. Globale variabelen worden opgeslagen in de ENV: directory en worden door alle Shells herkend. Voorbeeld : 1> GETENV editor Extras:Tools/MEmacs GGI """ Graphische Gebruikers Interface. (Zie GUI). GIGA BYTE """""""""" Verzameling van 1073741824 Bytes. GIF """ Graphic Interchange Format, een manier om plaatjes weg te schrijven die daarna op meerdere computers weer in te lezen zijn. GIGAHERTZ """"""""" 1000 miljoen HERTZ. GIGO """" Garbage In Garbage Out. Algemene stelregel in de informatica, indien je invoer al rommel is, je niet moet verwachten dat het mogelijk is om er dan nog zinvolle gegevens uit te krijgen. GIPS """" Giga Instructions Per Seconds. Dit getal zegt iets over de hoeveelheid instructies die een bepaalde computer kan uitvoeren in een seconde. Hoe meer GIPS (kMIPS) des te sneller. GIROTEL """"""" Telebankierservice van de giro. De betalingsopdrachten kunnen hier echter met een offline programma worden voorbereid om de connectietijd zo kort mogelijk te houden. (Zie verder telebankieren). GLASVEZEL KABEL """"""""""""""" Kabel van glas. Hierover wordt een optisch, (licht) signaal gestuurd. Dit maakt veel hogere snelheden met veel minder verlies mogelijk in vergelijking tot gewone koperdraden. Tevens is er geen galvanische verbinding tussen de zender en ontvanger. GLOVE """""" Drukpunt gevoelige handschoen die gebruikt wordt bij Virtual Reality toepassingen. Door een dergelijke handschoen aan te trekken kan de gebruiker zaken op het scherm besturen en/of oppakken. Een soort veredelde joystick. GOLFLENGTE """""""""" De afstand tussen twee identieke fasen, b.v een minimum of een maximum, bij een golfverschijnsel. zoals b.v geluids of elektomagnetische trillingen zoals licht en radiogolven. De golflengte is afhankelijk van de voortplantingssnelheid in het betreffende medium en de frekwentie van het golfverschijnsel. De voortplantingssnelheid van geluid in lucht bedraagt ca. 330 m/s. Een lage toon met een frekwentie van 100 Hz heeft derhalve een golflengte van 300:100=3,3 meter. GPIB """" General Purpose Interface Bus. (Zie IEEE488). GRAFISCH BESTAND """""""""""""""" BMP, EPS, PCX, TIFF, TIGA, WPG, IFF, GIF e.v.a. GRAPH. COPROCESSOR """""""""""""""""" Grafische Hulp Processor. Deze voert zelfstandig beeldbewerkingen uit en ontlast op die manier de processor van tijdrovende bezigheden. (Zie ook Coprocessor). GRAPHICDUMP """"""""""" AmigaDos commando. GRAPHICDUMP print het voorste scherm ongeveer 10 seconden nadat het commando is gestart. In die 10 seconden kunt U het scherm naar voren brengen dat U wilt printen. TINY 1/4 van de totale breedte van de printer SMALL 1/2 van de totale breedte van de printer MEDIUM 3/4 van de totale breedte van de printer LARGE De volle breedte van de printer De hoogte wordt zo ingesteld dat de proporties hetzelfde blijven. Om de exacte maat aan te geven moet U de breedte en hoogte in pixels aangeven. Voorbeeld 1: 1> GRAPHICDUMP SMALL Print het voorste scherm op de halve toegestane breedte. Voorbeeld 2: 1> GRAPHICDUMP 600:300 Geeft een afdruk van 600 bij 300. Grey Scale """""""""" Grijstinten die op het scherm gebracht worden door zwart-wit pixels op bepaalde afstand van elkaar te zetten waardoor de grijs illusie ontstaat. GRID """" Roostervormig struktuur op het scherm die het werken in grafische programma's vergemakkelijkt. Door een grid in te stellen kunnen ook allerlei ingebouwde funkties makkelijker benaderd worden. GRIP """" Assistent bij een cameraploeg, ook wel de klusjesman die helpt bij het opzetten van de statieven, het bedienen van de dolby's enz. GROOTBEELDPROJEKTIE """"""""""""""""""" Beeldbuizen kunnen slechts tot een bepaald formaat gemaakt worden. Boven een beeldformaat van ca. 1 meter is men aangewezen op andere systemen, zoals grootbeeldprojektie of vidiwallachtige systemen. Bij grootbeeld systemen onderscheidt men in principe drie systemen: 1) Systemen die zijn uitgerust met een of meerdere speciaal ontwikkelde projectiebuizen; meestal drie voor de 3 primaire kleuren. 2) Die systemen die zijn uitgerust met een of meerdere LCD paneeltjes. Het feitelijke licht is hierbij afkomstig van een externe lichtbron. 3) Systemen die werken volgens het principe van lichtversterking, zoals de Eidophor en de Talaria's van General Electric. Hierbij wordt ook gebruik gemaakt van een (zeer)sterke externe lichtbron, meestal een Xenonlamp. Met deze systemen worden tot nu toe de grootste projectie formaten gehaald, tot ca 120 m2. GROOTHOEKOBJECTIEF """""""""""""""""" Lens met een korte brandpuntafstand en grote openingshoek. De onderwerpen worden natuurlijk wel kleiner afgebeeld. Een bijkomstig voordeel van groothoek is dat de dieptescherpte relatief groot is. De meeste camcorder objectieven hebben een geringe groothoek. Bij opnamen binnenshuis krijgt men er als gevolg meestal 'te weinig op'. Een groothoek voorzet objectief van b.v 0,8X kan hier uitkomst bieden. Door het gebruik van bepaalde voorzet lenzen kan men het groothoekeffekt verder vergroten, tot z.g Fish-eye opnamen. GROUND (GND) """""""""""" Aanduiding op sommige apparaten voor de aardaansluiting. Hierdoor kan dikwijls brom of storing worden voorkomen, of althans worden verminderd. GROUP III """"""""" Afspraken voor communicatie tussen twee faxen. Hierbij wordt een pagina verstuurt in ongeveer 20 seconden bij een effectieve overdrachtssnelheid van 9600 bps. De resolutie van deze faxen is 203 * 98 dpi (203 * 196 dpi in de fine mode). Faxen volgens group I en group II worden niet meer verkocht. GS "" Group Separator. ASCII control code (029). GUI """ Graphical User Interface. Gebruikt in applicaties die het mogelijk maken om grafische voorstellingen te manipuleren zonder commando's in te hoeven tikken.