²Style w muzyce techno² Techno to rewolucja, techno to styl ûycia, dla jednych wszystko, dla innych chaîa jakiej ôwiat nie widziaî. Nie wgîëbiajâc sië w same zaîoûenia natury z lekka filozoficznej,techno warto coô wiedzieê o mnogoôci stylów jakie wystëpujâ w ³techno³. Techno ma juû tyle odmian, ûe powoli zaczyna byê trudnâ sprawâ odnalezienie sië w tym wszystkim. Postaram sië wiëc nakreôliê w miarë konkretnie co w techno moûna znaleúê. Oczywiôcie mogâ zdarzyê sië pewne bîëdy, ale co mam zrobiê gdy dwa úródîa podajâ róûne definicje tego samego gatunku? Jako podstawë wziâîem program, który byî puszczany na MTV i nazywaî sië GUIDE TO DANCE. Oglâdaê go moûna byîo przez ponad dwa tygodnie i byî wielce interesujâcy. Poza tym polecam ²PARTY ZONE², ³MTV DANCE³, ²BOOM² (wszystko to na MTV) lub np. ³HOUSEFRAU³ - na VIVIE. No to przejdë do konkretów. ²Techno² ogólnie dzielimy na ³upperground³ i ²underground². Upperground to ogólnie rzecz biorâc komercja, czyli pîytkie kawaîki îatwo wpadajâce w ucho, które zostanâ kupione przez setki ludzi, które moûna îatwo puôciê na dyskotece i wszyscy sië bëdâ dobrze bawiê (ale nie my, zawodowcy). Do takich wykonawców naleûâ takie kapele (???) jak DJ BOBO, FUN FACTORY, 2 UNLIMITED (a pomyôleê, ûe ich pierwsza pîytka byîa utrzymana w typowym klimacie techno, a teraz zeszli na psy), E-Rotic i tym podobne grupki, których wystarczy posîuchaê jeden kawaîek, by wiedzieê jak bëdzie wyglâdaê 10, a moûe 20 nastëpnych. Tyle o upperground, bo to temat nudny i nieciekawy. Za to ³underground³ to dziedzina o wiele bardziej interesujâca wiëc niâ zajmë sië dokîadniej. Ale zacznijmy od poczâtku: skâd sië wziëîo techno? Nie wiadomo czy narodziîo sië z muzyki elektronicznej, czy najpierw byîo Electronic Body Music (FRONT 242), czy jeszcze coô innego, ale na pewno techno zaczëîo sië rozwijaê bardzo dynamicznie. Pierwsi twórcy techno szczycili sië tym, iû byli caîkowicie niekomercyjni. Utwory tworzyli szybko, a kaûdy nastëpny wydawali pod innym pseudonimem, w innym zespole, w innym klimacie. Wkrótce jednak, co byîo zwykîâ kolejâ losu, techno zaczëîo sië upowszechniaê i nie kto inny jak Moby stwierdziî, ûe naleûy wyjôê z podziemia i zaczâê tworzyê komercjë. Niestety myôlaî o tym by techno byîo îatwiej dostëpne, a niektórzy zrozumieli go bardziej dosîownie i doszli do wniosku, ûe na tym moûna zrobiê niezîâ kasë. No i zaczëîy sië podziaîy i cudowania. Pojawiîy sië nowe kierunki rozwoju, nowe style i trwa to do dziô. Samo techno charakteryzuje sië przede wszystkim ²rytmem², przypominajâcym bicie serca, poza tym moûemy usîyszeê wiele suchych basów. Niektórym to wystarcza, a nawet to wyolbrzymiajâ, inni zaô chcâ to brzmienie rozszerzyê o akordy i róûne inne brzmienia sferyczne. No to teraz po kolei: ³techno³ - czyli podstawa, rytm nie za mocny i nie za szybki, ale dobrze wyeksponowany i sprecyzowany, reszta bardzo typowa, wystarczy tylko wymieniê ²GO² MOBY'iego, by wszystko byîo jasne, kawaîkiem techno jest takûe ³ONE LOVE³ Prodigy (wedîug MTV, choê ja bym miaî troszkë wâtpliwoôci), ale o techno jest wszystko jasne. ²TRANS² - to specyficzna odmiana, której celem jest wprowadzenie wszystkich w interesujâcy stan przypominajâcy trans. Jest to muzyka przeznaczona do taïca, tempo nie jest za duûe, bassdrum (czyli beat) jest przewaûnie miëkki i przyjemny, czasem z lekka gîuchy, lub o uciëtych wysokich czëstotliwoôciach. ³Trans³ poza tym charakteryzuje sië basami, które pulsujâ, zatracajâ sië na chwilë by znów powróciê, trafiajâ gîëboko w naszâ psychikë i podôwiadomoôê. Trans to po prostu trans, a tworzy go naprawdë wielu DJ, a z bardziej znanych grup to THE SHAMEM, ale tylko na jednym cd z ich aktualnej podwójnej pîytki (bo druga to komercja). TECHNOLOGY - jest to jakby poîâczenie trensu i ambient, jest to muzyka raczej do sîuchania niû taïczenia, choê bardziej konkretna (jeûeli moûna uûyê takiego sîowa) niû ambient. Duûo róûnych dúwiëków sferycznych, brzmieï, ale w wiëkszoôci typowo elektronicznych. Technology powinno skîaniaê do zadumy, do relaksu w domu, ale takûe na techno party do chill out roomu, choê nie tylko, bo czasem na parkiet równieû. Z bardziej znanych osób tworzâcych ten gatunek moûna wymieniê SVENA VATHA. AMBIENT - to bardzo spokojna, stonowana muzyka. Rytm czësto gdzieô sië gubi, setki róûnych industrialnych i samplowanych odglosów, których czësto nawet nie zauwaûymy, ale zarejestrujemy podôwiadomie. Muzyka wprowadzajâca w nasze ûycie niepokój, ale takûe bîogâ radoôê, odlot, izolacjë, kontemplacjë. Muzyka raczej trudna, choê gdy sië jâ pozna dokîadniej moûna sië niâ naprawdë zachwycaê. Twórcy THE ORB. RAVE - bla, bla, bla... Oto ten kierunek w techno, który dla niektórych jest caîym techno, a jest to nieprawda, a w zasadzie kompletna bzdura. Skâd sië wziâî rave. Podobno stworzyîo go The Prodigy w kawaîku Charly, ale póúniej sië z tego gatunku wycofaîo, bo uznano go jako muzykë bez inteligencji. Czy jest to prawda? Czym jest rave? Rave to duûe tempo, proste basy grajâce pomiëdzy bassdrumami, niezbyt wyszukane ôpiewki i niewiele wiëcej. Ale pomimo tego jest to ôwietna muzyka do taïca, do wyûycia sië. Ostatnio w rave nastâpiî podziaî na rave komercyjny (Scooter, Interactive) i niekomercyjny (WESTBAM, MOBY i inni - choê czësto to co oni robiâ jest nazywane NEW RAVE, czyli poszukiwanie czegoô nowego w obrëbie ustalonego gatunku). Myôlë, ûe tyle o rave wystarczy, bo wszyscy wiedzâ o co chodzi. HARDCORE - no powoli dochodzimy do tego, co tygryski lubiâ najbardziej. Hardcore prawdopodobnie narodziîo sië gdzieô pomiëdzy rave a techno. Dla hc w rave byîo za duûo akordów, pianinek i durnych przyôpiewajek, za maîo natomiast ostrych basów, za lekkie bassdrumy, za maîe tempo, za maîo agresji. Zaczëto tworzyê coô, czym mogli by sië pasjonowaê tylko Ci wybrani, ci najbardziej wytrzymali, nie lubiâcy melodyjnych zagraï, kochajâcy ostre tempo i muzykë, która potrafi odizolowaê mózg od reszty ciaîa. Caîkowicie elektroniczny hardcore wkroczyî na arenë. Uwaûany caîy czas za muzykë niekomercyjnâ (czy sîyszeliôcie go kiedyô na MTV?) staî sië domenâ niewielkich klubów, do których przychodzili ludzie potrzebujâcy ostrego wysiîku, odlotu i tacy, którzy nie lubiâ gdy sië ich o coô pyta. Po prostu ludzie zdecydowani na wszystko, zdeterminowani. Ostatnio jednak hardcore przechodzi pewne metamorfozy, dzieli sië sam w sobie, próbujâ go wprowadziê z powrotem do rave i tak dalej. Co bëdzie usîyszmy. GABBER - to ostatnio rewolucja w Holandii. Odmiana Hardcore, która charakteryzuje sië bardzo ostrym tempem (terror tempo) dochodzâcym do 230, 240 BPM (Beats per minute). To wytrzymujâ tylko najlepsi. Wszystko odbywa sië z ogromnâ prëdkoôcia, nie ma czasu na chwilë zastanowienia, nie ma czasu na nic! Trzeba taïczyê, by nie zostaê zgniecionym. Trzeba taïczyê do upadîego. Mocna, agresywna muzyka przeznaczona prawie tylko do taïca, bo jak sië jej sîucha ciaîo zaczyna samo drgaê i nie pozwala sië skoncentrowaê na niczym innym. Tak na marginesie maîa dygresja. Gabber nie jest najszybszy na ôwiecie, bo w ksiëdze Guinesa jako najszybszy kawaîek techno wpisany jest utwór MOBY'iego, który osiâgnâî 280 BPM (prawie ômierê, choê kto wie co bëdzie w przyszîoôci...) HOUSE - wspominam o tym dopiero teraz, choê moûe powinienem napisaê o tym na samym poczâtku. Narodziî sië w Chicago, a ostatnio przeûywa jakby come back w Europie. Doprawdy nie wiem czym sië w tym wypadku zachwycaê. Dla mnie jest to muzyka zupeînie przeciëtna, nawet niespecjalna do taïczenia. Taki sobie rytm, takie sobie basy, wszystko przeciëtne. Z ostatnich housowo-techno wykonawców moûna wymieniê PIZZAMANa, ale ja tego sîuchaê nie potrafië (to juû wolë jazz ;) BREAKBEAT - uha, uhaa, uhaaa. Breakbeat czyli zmienne tempo, szalona perkusja i specyficzny styl taïca w gîównej mierze oparty na nogach. Twórcy to oczywiôcie The Prodigy i w tym momencie dalsze opisy sâ zbyteczne, bo czy jest ktoô kto nie zna The Prodigy? Podwójna ôcieûka perkusji (albo i wiëcej), duûo werbli, hihatów, poza tym ciekawe brzmienia, akordy, no i inne takie rzeczy. Szkoda tylko, ûe nie ma wiëcej tylu dobrych grup jak The Prodigy. Sîyszaîem trochë breakbeatu poza nimi, ale staî on raczej na przeciëtnym poziomie. Jednym sîowem niezîy czad. JUNGLE - czyli angielski underground. Jest to techno wydanie muzyki reage. Wokal wziëty od Boba Marley'a, perkusja strasznie szybka pomieszanie breakbeat z hardcore (ale bez bassdruma nadajâcego tempo) i jeszcze basy z alternative, wszystko razem daje niesamowitâ mieszankë. Ostatnio muzyka ta wychodzi z podziemia i staje sië coraz bardziej popularna. Przechodzi teû liczne metamorfozy, np. îâczy sië jungle i hardcore, zobaczymy co z tego wyniknie. No i dobrnëliômy do koïca. Zasygnalizowaîem tylko te najwaûniejsze style, a kaûdy z nich ma wiele innych odmian (tribal, space, etc. etc.). Myôlë, ûe to wystarczy do zorientowania sië w techno ôwiecie. Byê moûe w niektórych rzeczach sië pomyliîem, ale nie wydaje mi sië bo staraîem sië opieraê na wielu úródîach. Nie wspomniaîem o caîym ruchu CYBERPUNK, o caîej filozofii techno, ale jest to w sumie temat na inny artykuî. Myôlë, ûe teraz juû nikt nie powie, ûe techno jest pîytkie, albo ûe dziëki temu co napisaîem bëdzie moûna îatwo obaliê taki poglâd. No to do zobaczenia gdzieô na hardcore techno party! Mad Shocker / Gothic ps.: to LECLERC: dla mnie The Prodigy i tak nie jest komercyjne ;) ps2.:to all ravers: UNITE! Od Leclerc'a: A dla mnie po czëôci, bo po czëôci ale i tak The Prodigy ômierdzi komercjâ.